Worden wie je bent *

Een eenvoudige opdracht of voornemen. Is het werkelijk zo eenvoudig, is het werkelijk eenvoudig te worden wie je bent?

Sommigen zeggen wel dat de mens als onbeschreven blad te wereld komt: onschuldig, vredelievend, het leven nemend zoals het is. En als baby, peuter en kleuter heb je ook niet veel keus, je neemt het leven zoals het is, zoals het zich voor je aandient.

En is die keuze dan een vrije keuze, zou je het leven nog steeds zo nemen als je ouder bent en de keuze krijgt? Of zou je op een ander manier in dat leven staan, de dingen anders benaderen, je omringen met andere mensen en je bezig houden met andere zaken? Zou je anders worden dan wie je nu bent?

De basis die we meekrijgen

We groeien allemaal op in het gezin waarin we geboren of waarin we geadopteerd worden. En uit die tijd nemen we dingen mee als waarden, normen, en opdrachten die al dan niet uitgesproken worden. Ik vraag wel eens aan mensen wat er op het tegeltje boven de schoorsteen stond bij hun thuis en in veel van de antwoorden komen die onuitgesproken opdrachten naar voren. Je staat er niet bij stil, het is zoals jij de dingen kent, zoals het bij jullie thuis ging en misschien nog gaat. En als je broers of zussen hebt dan heb je onderling geen woorden nodig om dat uit te leggen. Je weet hoe het was, jullie weten hoe het is. Sterker nog, soms heb je er geen woorden voor. Het is de situatie waarin je kwam voordat je woorden kende, hoe kun je dan later nog woorden geven aan die eerste indruk?

Als we ouder worden en naar school gaan komen daar nog wat opdrachten bij die je meeneemt voor jezelf op de verdere weg in je leven en ook die zakken naar een onderbewustzijn en vormen samen met wat er als was de basis van waaruit je leeft. Dat is de manier waarop jij dingen doet, waarop jij over dingen denkt. En bepaalde situaties later in je leven worden nog steeds tegen dat tegeltje of tegen die opdrachten afgezet.

Een veel gehoorde spreuk is “doe maar normaal dan doe je gek genoeg”. En niet dat je daaruit leert dat je aanleg hebt om gek te worden maar wel dat je je nek niet zo makkelijk uitsteekt om de dingen anders te doen. Je steekt je kop niet boven het maaiveld uit. En wat te denken van “als je voor een dubbeltje geboren bent zul je nooit een kwartje zijn”, hoe vind je die?

De basis die we doorgeven

Omdat de meesten van ons niet alleen willen blijven in hun leven zoek je een partner, iemand met wie je je leven wil delen en met wie je misschien wel een gezin wil stichten, in welke vorm dan ook. En wat doe je dan? Hang je dan een ander tegeltje op? Hang je het tegeltje van je partner’s gezin van herkomst op, of blijft het je eigen tegeltje? Of maken jullie een nieuwe tekst, een tekst waarin misschien de twee samengevoegd worden. Het kan allemaal. Je doet het onbewust, en je leeft het onbewust.

Bij sommigen is het zo dat ze zich niet lekker voelen bij dat tegeltje. Omdat ze zich er niet in herkennen of omdat ze zich er tegen verzetten vanwege hun eigen spreuk die er niet bij past. Hoe gaat het met jouw of jullie kinderen? Hoe worden zij wie ze zijn?

Holle vaten klinken het hardst.

Uiteindelijk vinden we een manier waarop we onze carrière inhoud geven, we gaan bij een organisatie werken of we starten een eigen onderneming.

En in een aantal gevallen gaat er na verloop van tijd iets schuren, je voelt dat er iets niet klopt maar je weet niet wat het is. Je kunt het ook geen woorden geven, het is er gewoon. Een gevoel van beklemming, van niet weten, van twijfel, van verdriet, van boosheid, …..

Zo kwam onlangs een cliënt bij me die zich op een doodlopende weg in zijn carrière zag aankomen. Er was geen uitdaging meer, zijn energie was laag en hij had geen zin meer in de dingen op zijn werk. Het was inmiddels al zo ver dat hij er aan dacht om van baan te veranderen, wat hij dan wilde gaan doen was nog niet duidelijk maar waar hij nu zat, nee dat kon echt niet meer. Hij is werkzaam als manager in een bedrijf dat concepten op het gebied van leefomgevingen creëert, hij is architect.

Hij kwam ook in conflicten met zijn medewerkers en met zijn directie, en waren momenten waarop hij zichzelf niet herkende in hoe hij de situatie aanpakte. In zijn eigen woorden: “ik ben soms gewoon de weg kwijt”.

We spraken over bepaalde situaties in zijn werk en in de contacten tussen hem en zijn medewerkers. Ik voelde in zijn reactie en in hoe hij de dingen onder woorden bracht dat er een andere laag was in zijn aanwezigheid. Ik kreeg het gevoel alsof er een ontevreden jongetje tegenover me zat die in mij niet een coach zag maar een soort vader waartegen hij zijn gal aan het spuwen was. Ik vroeg hem naar het tegeltje op de schoorsteen bij zijn ouders en na enig denken kwam daaruit: “holle vaten klinken het hardst”.

Het bleek dat de betekenis van deze kreet in zijn eigen basis er in lag dat praten niet veel oplevert, doen is belangrijk, dingen maken, realiseren. Zo ziet hij zijn vak ook, mooie gebouwen ontwerpen die duurzaam afgestemd zijn op het gebruik en de omgeving waarin ze komen te staan.

Maar samen creatieve dingen bedenken, dat was niet echt zijn ding. Hij vond het allemaal langdradig en dacht uiteindelijk dat iedereen tegen hem was. Zijn plannen werden niet meer zonder meer geaccepteerd, wat ook te maken had met de economische situatie natuurlijk maar collega’s hadden er geen last van.

Na enige tijd kwam hij erachter dat hij ook een tegeltje op de muur van zijn kantoor had opgehangen. Figuurlijk weliswaar maar alle situaties in zijn werk werden tegen het licht gehouden van dat tegeltje waarop staat: “holle vaten klinken het hardst”.

Terug naar huis, of een eigen leven

En zo kwam deze cliënt erachter dat hij op de zoektocht naar zijn eigen toekomst de weg terug naar zijn ouderlijk huis had genomen. Hij had alle opdrachten die hij van huis uit meekreeg meegenomen en in gedachten het tegeltje dat van zijn ouder was meegenomen naar zijn kantoor. Hij leefde dat tegeltje, hij leefde het leven van zijn ouders op kantoor.

Hij heeft inmiddels besloten dat hij een eigen tekst wil maken. En die gaat ie dan ook werkelijk ophangen. Ik ben benieuwd wie hij uiteindelijk wordt, we zien elkaar binnenkort weer en dan vertelt hij het me.

* “word wie je bent!”, een spreuk van Matthias Kroeger die ik onlangs las in een artikel over hoe mensen de weg van hun leven bewandelen en elkaar daar tegenkomen .

Exponentiële winststijging van 40% door investering in vitaliteit

Ofwel, de strijd aangaan met stress levert alleen verlies.

Iedereen heeft er wel van gehoord, van werkstress. En iedereen kent wel iemand die door werkstress ziek thuis zit, heeft gezeten of tegen een overspanning aanloopt. En er zijn méér mensen die zien dat een ander daar tegen aan loopt dan dat er mensen zijn die dit bij zichzelf herkennen.

Wonderlijk denk ik dan, ook als ervaringsdeskundige, wonderlijk dat we in staat zijn de ander te beoordelen op zijn capaciteit met spanning om te gaan terwijl we het bij onszelf niet (h)erkennen, of er zelfs bij stilstaan.

Zo’n verwondering leidt er bij mij meestal toe dat ik dagen loop te denken wat er aan de hand is. En dan houd (ook) ik er geen schema op na van: “nu even denken en dan over een half uur niet meer denken.” Herken je dat?

In deze blog geef ik aan wat er aan de hand is wanneer we stress ervaren, wat gebeurt er in ons lichaam en wat moet je doen om die spanning af te bouwen en vitaal te blijven.

En de belangrijkste boodschap is wel dat Vitaliteit leidt tot een exponentiële stijging van winst, soms wel tot 40%!

De parallelle wereld van de natuur.

Ik ben iemand die in parallelle werelden denkt: “Wat gebeurt er met een vraagstuk als je dat verplaatst naar een andere wereld, naar een andere situatie.” En dat bracht me in de tuin achter ons huis op de volgende gedachten.

Als de grond in de tuin te zeer verzuurt dan is dat voor sommige planten niet goed, waar planten zoals de Rododendron houden van zure grond is Lavendel daar helemaal niet van gediend. En gras bijvoorbeeld, gras is helemaal niet blij met zure grond.

Maar wat te doen als de grond zuur is?

Wat moet je doen om het gras bij jezelf net zo groen te maken als bij de buren?

Het antwoord is even simpel als voor de hand liggend, in de tuin tenminste wél. En let op, dit artikel gaat niet over tuinieren maar over werkstress.

Wanneer we in het voorjaar voorbereidingen treffen voor een groen gazon is het verstandig kalk en stikstof te geven, deze twee componenten zorgen ervoor dat de zuurgraad daalt, de grond basisch wordt, basisch is tegenovergesteld aan zuur. Wat we dus niet doen is het zuur uit de grond halen. Een onzinnige gedachte hoor ik je al zeggen: “zuur uit de grond halen.” En dat is het ook, ook in ons werk, daarover later meer.

Terwijl dat voor de meeste andere zaken voor de hand liggend is: waar een teveel van is moet je weghalen. Nee in de tuin (en dus in de natuur) gaat het vaker over: waar te weinig van is moet je aanvullen”.

Terug naar het werk.

Terug naar de vergelijking van de parallelle werelden. We zouden het immers niet hebben over tuinieren.

Stel nu dat er in de verdeling van tijd een teveel aan werk wordt besteed en te weinig tijd aan andere zaken zoals ontspanning, wat kun je dan het beste doen?

“Dan moet je gewoon minder werken”, zeggen de meeste mensen dan. “Ja maar minder werk is nog altijd werk”, zeg ik dan terug. “Ja… en meer ontspanning natuurlijk.” Dat is dan het tweede antwoord op mijn vraag, wel het juiste antwoord maar het is niet de éérste reactie. Vaak komen we niet toe aan deze tweede reactie. Vaak blijven we hangen bij het eerste antwoord: “Dan moet je gewoon minder werken”.

Niet minder werken, maar meer ontspanning leidt tot vitaliteit.

Stress is een gevolg van een fysiologische reactie in ons lichaam op spannende situaties. Ons lichaam maakt stoffen aan die ervoor zorgen dat we om kunnen gaan met die situaties die onze alertheid en volledige aandacht nodig hebben, zodat we adequaat kunnen reageren op “spannende” omstandigheden en ons niet door die omstandigheden uit het veld laten slaan. Zo ook bij het werk, waar we onze aandacht onverdeeld moeten wijden aan onze taken, onze verantwoordelijkheden, onze ambities.

Ons lichaam kan die stoffen, die we hier even voor het gemak stress-stoffen noemen, ook weer afbreken. Niet zonder méér overigens, er is iets voor nodig, er is ontspanning voor nodig om spanning af te breken, om de stress-stoffen af te voeren. Bij een tekort aan ontspanning worden de stress-stoffen niet afgebroken en hopen zich op in ons lichaam, dan voelen we de stress in ons lijf.  Het tekort aan ontspanning moet worden aangevuld om dit te compenseren, simpelweg minder werken levert maximaal een gelijkblijvend niveau aan stress-stoffen op, en daar blijf je dus last van houden. Ontspanning levert vitaliteit op, je voelt je fitter en beter in staat om dingen te doen, prestaties te leveren.

Bij topsporters is al langer bekend dat ontspanning ervoor zorgt dat je meer kunt presteren. Het simpelweg niet of minder presteren (niet of minder werken) leidt niet tot een verbetering van je prestatieniveau. Weer zo’n parallelle wereld.

Er zijn veel ondernemers die hun prestaties als topsport zien… maar hoe zien zij ontspanning, zien zij de waarde van vitaliteit?

En daar zit dus de crux van deze blog, het resultaat van mijn tuinieren.

Werkstress is niet het gevolg van een teveel aan werk. Nee werkstress is het gevolg van een te weinig aan ontspanning, niet van een teveel maar van een tekort. Werkstress is een tekort aan vitaliteit en daar moet je dus in investeren!

Net zoals we weten dat leren eenvoudiger is dan afleren, is dus in het kader van stress het beter om vitaliteit (ontspanning) aan te vullen dan werk weg te halen (spanning).

Goed werkgeverschap

Werkgevers komen vaak niet toe aan het faciliteren van deze meest belangrijke factor, van ontspanning, van vitaliteit. Vaak wordt dit gezien als de verantwoordelijkheid van de werknemer, die moet goed voor zichzelf zorgen zodat hij optimaal kan presteren. Daar wordt ‘ie voor betaald.

Maar we zagen al in het begin dat mensen niet zo alert zijn op het bijhouden van de eigen spanningsfactor, we zien wel dat de ander gespannen is maar sluiten ons af voor het oordeel over onszelf. Bovendien krijg je als werknemer niet betaald voor ontspanning dus de keuze ligt voor de hand. Je doet waarvoor je wordt beloond.

Goed werkgeverschap houdt in dat de omstandigheden waarin werknemers opereren optimaal zijn voor het realiseren van de gestelde doelen. Het faciliteren van vitaliteit is daar een essentieel onderdeel van. Een essentieel onderdeel van  goed werkgeverschap.

Waarom investeren in vitaliteit

Het voorgaande geeft misschien al wel voldoende antwoord op deze vraag. Een eenvoudige rekensom leverde bij een van mijn cliënten het volgende resultaat.

En… Geld heeft veelal een goede overredingskracht, dus…

De onderneming kent een verzuimpercentage van 6%.

Dat is branche gerelateerd wel iets aan de hoge kant, er was “ook al rekening gehouden met bijvoorbeeld langdurig zieken en verloven voor zwangerschap en ouderschap.” (?!?)

Een rekensom op jaarbasis:

• De omzet bedraagt € 40 miljoen.
• De winst voor belastingen bedraagt € 200 duizend.
• De totale loonsom bedraagt € 8 miljoen.
• De kosten van het verzuim bedragen € 480 duizend euro (6% van € 8 miljoen), excl. kosten voor begeleiding cf wet Poortwachter etc.

Een verlaging van 1% van het verzuim leidt dan tot € 80 duizend minder verzuimkosten.

Opgeteld bij de winst van € 200 duizend euro geeft de daling van het verzuim met 1% een winst voor belastingen van € 280 duizend.

De daling van het verzuim met 1% geeft een winststijging van 40%.

Hoe investeren in vitaliteit?

Door middel van coaching kan de werknemer preventief inzicht krijgen in zijn eigen spanningsfactor. Hij krijgt inzicht in hoe het gesteld is met zijn eigen spanningsniveau en meer nog dan dat: hij krijgt inzicht in hoe hij met eenvoudige hulpmiddelen de eigen vitaliteit kan verhogen tijdens en buiten kantooruren. Hij leert de balans te herstellen om daardoor beter te kunnen presteren.

deWaardcoaching coacht werknemers en werkgevers op het verhogen van vitaliteit in de organisatie.

De strijd tegen stress alléén leidt tot verlies.

Ga dus niet alleen de strijd aan tegen stress door middel van werkvermindering of opdeling van taken, dit zijn niet de zaken die leiden tot meer vitaliteit. De bron van waaruit de oplossing moet komen heet vitaliteit en die heeft een tekort, dat tekort moet je aanvullen.

Door simpelweg minder werk te doen blijf je op het stressniveau waar je zit en boek je geen vooruitgang.

Investering in vitaliteit levert aanvulling op vitaliteitstekort bij werknemers en verbetert de prestatie van hen die in vitale toestand veel meer kunnen presteren dan tot nu toe.

Meer weten over coaching op vitaliteit in jouw eigen onderneming? Neem contact op via www.dewaardcoaching.nl of bel met 06-25012692

voor de keren dat de mens met “hij” wordt aangegeven verdient ook “zij” het een volwaardige plaats te hebben.

De gebraden duif

Loyaliteiten in bedrijven zijn onzichtbare dynamieken die aandacht vragen voor erkenning voor wat en wie er is en voor wat en wie er was.
Wanneer de grondlegger van een onderneming niet erkend wordt door zijn opvolgers zullen deze laatsten niet succesvol zijn in hun onderneming. In systemische termen zeggen we dan dat je niet de jou toekomende plek inneemt, je maakt jezelf groter en belangrijker dan de grondlegger. In onderstaand praktijkvoorbeeld kwam dit aan het licht.

Een lot uit de loterij
Joost is werkzaam in het bedrijf van zijn moeder en haar broer, zijn oom. Dit bedrijf, een groothandel in de agrarische sector is in 1920 opgezet door grootvader van Joost. In 1985 werd de onderneming overgenomen door de twee kinderen die het bedrijf verder uitbouwden. Joost is na de middelbare school in de zaak gegaan en het is voor hem vanaf dat moment vanzelfsprekend dat hij het bedrijf overneemt, er is geen andere mogelijke opvolger. De term “gebraden duif” wordt in mijn praktijk niet veel gebruikt maar in dit eerste gesprek dat ik met Joost voer komt ‘ie wel tien keer op tafel, de term bedoel ik dan. “Het is gewoon een gebraden duif die naar binnen komt, en ik heb er nog recht op ook, da’s wel mooi, vind je niet?” Joost heeft het over zijn “recht” op de onderneming, alsof die uit een loterij met één lot – dat hij als enig deelnemer trekt – op zijn bord komt. Met interesse en verwondering hoor ik zijn verhaal aan. Zijn grote plannen met het bedrijf, verregaande samenwerkingsvormen die zeer lucratief lijken en mooie ambities die naar mijn gevoel successen in zich dragen. Joost is wel ondernemer in hart en nieren, dat proef ik in het gesprek. En eind dit jaar is het dan zo ver. Eind 2011 zal hij de aandelen van zijn moeder en oom overnemen. Zij blijven nog aan in een adviserende rol maar zullen niet meer dagelijks aanwezig zijn. Het lijkt allemaal geregeld.

Afrekenen met het verleden?
“En wat brengt je hier? Hoe kan ik je helpen?” Na vijftien minuten wil ik zijn enthousiaste betoog toch onderbreken en hem deze vraag stellen.
“Nou, eigenlijk valt het allemaal wel mee maar waar ik moeite mee heb is dat ik de mensen niet zo snel meekrijg, het lijkt wel alsof de vooruitgang die ik zie, de kansrijke ontwikkelingen voor dit bedrijf, de ….. , het lijkt wel alsof ze me niet begrijpen en soms denk ik wel eens dat ze me gewoon tegenwerken, dat ze me gewoon dwarszitten. Terwijl ik toch het beste met de zaak voorheb en het beste voor de mensen wil.”

Ik vraag hem wat zijn grootste verlangen is voor deze onderneming: “wat is het mooiste dat er zal gebeuren onder jouw leiding?” Daarop is het antwoord na enig denken: “Ik wil dat het een modern bedrijf wordt. Een bedrijf dat midden in deze tijd staat en gebruik maakt van alle technische hulpmiddelen die er zijn. Weet je Eric, het is gewoon een suffe ingedutte toestand. Dankzij mij is er de laatste twee jaar het stof een beetje afgewaaid, maar nu moet het gaan glimmen, en dat wil ik, de boel flink oppoetsen, afrekenen met het verleden en in volle vaart de toekomst tegemoet.”
Ik voel een krimp in mijn maag bij deze laatste zin en er komt een kil gevoel over me.

Ik vraag hem wat zijn grootvader voor man was, hij stierf toen Joost twintig jaar oud was. “Ach, die ouwe was wel een goeie man, had hart voor de zaak maar komt natuurlijk uit een andere tijd, hij heeft echt gedaan wat ‘ie kon maar een supermooi bedrijf was het niet toen mijn moeder en Henk (de oom) het overnamen, en hij was geliefd onder zijn personeel, dat wel. Dus dat is eigenlijk wat ik wil, meer binding van de mensen aan mijn persoontje, snap je dat?”

De antenne die loyaliteit heet.
Ik geef hem aan dat mensen alleen aan elkaar “plakken” als de wens en de kleefkracht van twee kanten komt. Dat begrijpt hij wel.
“Je moet dankbaar zijn voor die gebraden duif die bij je binnenvliegt, terwijl je er helemaal geen vanzelfsprekend recht op hebt.” Geef ik hem aan. “Het is een waardevol geschenk van je grootvader dat via je moeder en je oom aan jou gegeven wordt.” Joost kijkt me verbaasd en vragend aan. “En het feit dat je het een stoffig ding vindt dat niet glimt, geeft me het gevoel dat je er niet dankbaar voor bent. De mensen in het bedrijf weten dat, ze hebben daar een antenne voor, die antenne heetLoyaliteit, zij zijn mogelijk loyaal aan het belangrijkste wat er is: de oorsprong van “jouw” onderneming, jij bent dat niet, zo lijkt wel.”. Hij zakt een beetje onderuit in de stoel en denkt na. Mijn gevoel zegt me dat hij zojuist aangevlogen is door een duif en hij lacht als ik hem dat voorleg.

Ik geef hem aan dat het begin van een mogelijke “plak” tussen de medewerkers van het bedrijf en hemzelf begint met het erkennen van die loyaliteit, de loyaliteit aan en het respect voor de bron die het allemaal mogelijk gemaakt heeft dat hij aan het einde van het jaar de eigenaar wordt van deze prachtige onderneming, van deze gebraden duif die zomaar binnenvliegt. En dankbaarheid voor al het mooist dat hij krijgt, dat is wel het belangrijkste dat hem past.

Dank je wel
We doen een systemische oefening om een eerste begin te maken met het erkennen van alles wat het mogelijk maakte om de onderneming over te nemen en in deze oefening heet “die ouwe” dan gewoon “Opa”. Het meest eenvoudige wat je namelijk kunt doen als je iets krijgt is simpelweg zeggen “dank je wel”. En dat is wat we doen in de systemische oefening.
Joost is onder de indruk van het effect dat dit begin heeft op zijn gemoedstoestand en ik geloof hem.

Ik geef hem aan dat dit eerst maar even moet “garen” en we maken een afspraak voor een volgend gesprek. Joost gaat met een behoorlijk tragere pas naar buiten dan waarmee hij binnen kwam. Als ik hem het pad zie aflopen denk ik: “Vooruitgang begint eerst dan als de vertraging is ingezet.” En voordat hij de hoek om gaat roept ie nog een keer:  ”Dank je wel he.”

Wil je weten hoe een systemische kijk jouw inzicht vergroot in waar het werkelijke om draait in je organisatie?

Neem dan contact op via deze link of bel me op  06-250 12 692.

Ik vind het leuk reacties te krijgen op de blogs die ik schrijf en ik nodig je daartoe van harte uit.

De schaduw van het bestaan

Liefde wordt vaak in verband gebracht met wit en met licht, eigenlijk nooit met zwart en donker. Zo is de kleur van een bruidskleed meestal wit.

Wit en licht wordt ook gezien als schoon en onaangeroerd, zelfs een onbeschreven blad is voor de meeste mensen…. wit.

Wat we vergeten is dat er dank zij licht ook schaduw is. Schaduw die ons op een zonovergoten dag zo heerlijk verkoeling geeft, ons beschermd tegen een teveel aan licht, tegen verbranding door het licht van de zon. Schaduw die de felheid tempert en onze ogen rust geeft, de schaduw die ons zicht weer helder maakt in het felle licht van de zon.

En onze eigen schaduw, die ons hele leven met ons meereist. Volop zichtbaar in het licht en minder zichtbaar in het donker maar altijd aanwezig. Zij aan zij zal je schaduw je geheimen niet verklappen en altijd naar je luisteren zonder enig oordeel. Kun je je een beter luisterend oor voorstellen?

Schaduw is ook ons deel dat we moeilijk kunnen aanraken. Mijn poezen lopen wel eens speels achter schaduwen aan en ook kinderen spelen met schaduw, ze springen achter hun eigen schaduw aan alsof ze “tikkertje” spelen. Heerlijk om te zien.

Iets dat we niet kunnen aanraken kan ook bedreigend zijn, het maakt ons klein en bang. We kijken dan ook liever weg van onze schaduw. We zouden soms zelfs willen dat ie er niet is.

Liefde wordt vaak in verband gebracht met wit en licht. En het bewijs dat de liefde en het licht op ons straalt is de schaduw die zich uitstrekt in het verlengde van die stralen. Je staat er tussen in. Tussen het licht, de liefde en de schaduw. Waarom? Omdat je bestaat.

Want zolang je schaduw ziet is er licht, zo lang is er liefde. En zo lang er licht is, en zolang er liefde is, zolang is er bestaan.

De Ikken in ons allemaal

Jij hoort er niet bij!

“Ik ben het helemaal zat met je, jij doet altijd de dingen verkeerd, en weet je wat het ergste is? iedereen ziet het, iedereen ziet dat je het fout doet en dat je het niet kunt, jij bent een sukkel, een loser. En ik luister ook niet naar je excuses waarom het fout gaat, want je kunt zeggen wat je wil, ik geloof je tóch niet, jij, jij …… Grrrr!!!!

En nu kan je wel zielig gaan zitten doen, jezelf klein maken en weglopen voor wat je gedaan hebt, het maakt allemaal niet uit. Je bent het zelfs niet waard naar te luisteren of te kijken. Niemand voelt de behoefte om jou te helpen, je hoort er gewoon niet bij. En kijk maar naar de anderen, hoe ze op je reageren. Ze zien je niet staan en ze zullen je niet geloven. Jij hoort er niet bij, hoor je?”

Herken je deze monoloog, deze tirade?

Herken je het gevoel dat er op volgt? Het gevoel van jezelf helemaal opblazen en jezelf verkrampen? Het gevoel van het bijna machteloos zijn je tranen tegen te houden? Het gevoel misschien zelfs wel jezelf te verbieden om verdrietig te zijn om wat je fout gedaan hebt? Herken je het?

Het eerste verhaal is echter geen monoloog, het is geen eenrichtingsverkeer. Er is namelijk altijd een ontvanger, er is altijd iemand of iets aan de andere kant. Niemand zal iets zeggen zonder daarmee een ander of iets anders te willen bereiken. Alleen de andere kant is in het verhaal ook onbelicht, het mag er ook niet zijn van de (kwade) spreker: “jij hoort er niet bij“.

Maar wie is dan die ander? Wat is die andere kant?

Inmiddels zal je het al wel begrepen hebben, je bent het zélf, jij bent béide kanten. Je kent ze alleen nog niet allebei even goed. Daarom het volgende verhaaltje:

Ze komen wél hoor.

We zitten op een bankje in het park. We hebben afgesproken dat we hier om half zes zouden zijn en dat we dan allemaal samen naar het restaurant gaan in de stad. Het duurt en duurt en rond ongeveer zes uur zegt het kleine kind naast me: “Ik denk niet dat ze nog komen, ze hebben vast geen zin om met ons te gaan eten, zullen we maar weer naar huis gaan? Ik wil naar huis!  Ze komen toch niet!, Kom, we gaan“

“Nee hoor”, antwoord ik stil, zacht en vriendelijk, “ze komen wel, ze hebben vast vertraging of ze staan in de file. En bovendien is het juist ontzettend leuk om met ons allen te eten. Waarom zouden ze gaan eten met mensen die niet gezellig zijn, nee joh, ze komen echt, geloof me. En bovendien, het is dubbel feest want vandaag ben jij erbij en jij bent gewoon hartstikke leuk gezelschap en dus we gaan er een knalfuif van maken! Wacht maar eens af, het wordt feest!”

De Ikken in ons

En zo zit ik nog even op het bankje in mezelf met mijn kleine Ik te praten, hem aandacht te geven en aardig en lief voor hem te zijn.

Dat heeft elk kind namelijk nodig: liefde en aandacht. En omdat het kind in ons altijd blijft bestaan moeten we ons ervan bewust zijn dat ook de aandacht en de liefde voor dat kind altijd gevoed blijft.

We hebben allemaal meerdere “Ikken” ins ons, we bestaan allemaal uit meerdere Ikken.

Het eerste verhaal is denk ik voor meer mensen herkenbaar dan het tweede. Voor sommigen klinkt het tweede misschien zelfs een beetje vreemd. En dat is het niet!

Want het tweede is het belangrijkste verhaal, het tweede is het verhaal van de liefde, het verhaal van de liefde voor het kind. Een kind wordt groot met liefde en blijft klein zonder liefde, het groeit niet zonder liefde maar het zal er altijd naar smachten.

En als je het eerste verhaal herkent bij jezelf, in één of andere vorm?

Bedenk dan dat dát het verhaal is van de kritische vader of moeder die ook in jou zit, als één van die Ikken die in je leven. Het is de kritische ouder die altijd zegt dat het niet genoeg is wat je doet, die altijd bevestigt dat je het allemaal niet kunt. Waarvoor je het eigenlijk nooit goed kunt doen.

En als je het herkent, dan is het moment gekomen om het tweede verhaal te beléven. Het verhaal van de voedende ouder, de ouder die het kind steunt en die zegt dat het erbij mag horen en dat wat het doet goed is, dat jij het kunt. Want ook die ouder is in ons allemaal. Het is de ouder die de behoefte van het kind in ons (her)kent en die het kind voedt. En door deze voeding zal het kind in ons groeien, niet letterlijk maar groeien in termen van geluk.

Oefening baart kunst

Probeer het eens met een simpele oefening. Neem ‘s ochtends als je voor de spiegel staat in de badkamer een moment tijd voor jezelf, kijk jezelf eens diep in je ogen. En zeg dan:

“Hé, wat leuk je weer te zien, ik ben blij dat je er bent, we gaan er een leuke dag van maken“.

En na een tijdje, als je “geoefend” raakt in het jezelf voeden op deze manier, dan mag je er nog bij zeggen “ik hou van je, je bent het waard om van te houden“.

Uiteindelijk is deze laatste zin de uitdaging maar begin eenvoudig, maak het jezelf niet te “moeilijk”, wees mild voor jezelf, mild voor het kind in jou,

en heb een fijne dag!

Een goed woordje over kwaad

“Bij ons is alles goed, we leven in harmonie en we hebben nooit ruzie, ook nooit gehad trouwens. Als we een verschil van mening hebben gaan we om tafel en praten dan net zo lang tot we eruit zijn. Wij respecteren elkaars mening als ontwikkelde, verstandige en volwassen mensen. Ruzie maken en kwaad zijn op elkaar is zó verloren energie, dat is voor ontwikkelde mensen niet gepast vinden we allebei. Als je kwaad wordt weet je ook niet wat je zegt en kun je niet helder denken en dan zeg je dingen waar je spijt van krijgt. Nee, kwaad worden maakt alleen maar stuk.”

We worden als kind opgevoed met goed en kwaad. De normen en waarden van de omgeving waarin we groot groeien vormen het kader waarbinnen Goed past en Kwaad niet. Kwaad doet niet mee! Het mag er niet zijn.

En zo goed en zo kwaad als het kan worden we ons er langzaam van bewust dat we soms moeten relativeren, soms kunnen relativeren, soms is het niet alleen goed en niet alleen kwaad. We ontdekken dat er ruimte is tussen goed en kwaad. Dat we er als het ware tussenin kunnen staan, of er gewoon tussenin zijn. En dat we dan naar beide kanten kunnen kijken, dat we ze beide kunnen zien, horen en ook voelen. Ze doen allebei mee.

Net zoals er alleen maar licht is omdat er ook donker is en er wit is omdat er ook zwart is, bestaat er geen goed zonder kwaad en er bestaat geen kwaad zonder goed. Ze horen er gewoon bij, ze horen zó bij ons, elk aan één kant, met ons er tussen in.
En we kunnen ze beide ook goed gebruiken, soms heb je goed nodig en soms kwaad. Soms is het nodig om even lekker kwaad te zijn, het lucht op en het ruimt óók wel lekker, het maakt ruimer en het maakt duidelijk waar de grens ligt die het mijne naast het jouwe staande houdt.
En daarná? dan hebben we het goed weer nodig, om alles weer goed te maken, goed met elkaar, goed voor elkaar, voor jezelf, gewoon Goed!

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen en Duurzaamheid: mooie marketing of gewoon doen?

Doelen die onderscheiden

De termen Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen en Duurzaamheid zijn erg in.

Je hoort mensen ook wel zeggen dat het een hype is, maar als de ene hype de andere direct volgt, volstaat het ook met te zeggen “het is in”, zo lijkt me.

Oh ja, voordat ik het vergeet: veel ondernemingen hebben zich tot doel gesteld hun “Footprint” op deze aarde te verminderen. Dit als onderdeel overigens van de doelen MVO of Duurzaamheid. Niet iets extra’s dus maar als onderdeel van..

“Footprint”, ook een mooi woord, toch? Om uitdrukking te geven aan de hoeveelheid belasting die je met datgene wat je doet oplegt aan je omgeving, wat je als afval achterlaat bijvoorbeeld, of als leegstand, bij een nieuwe huisvesting die beter aansluit op je imago, of doelgroep…

Het zijn “nieuwe” doelen waar bedrijven zich mee willen onderscheiden, waar ze zich op willen voorstaan als het erop aankomt, “Kijk, wij zijn MVO en wij produceren Duurzaam” “Kijk eens naar onze Footprint, die wordt steeds kleiner”. Goeie ambities!….. maar..

Wat is nieuw?

Wat me de laatste tijd bezighoudt is de vraag wat het bijzondere aan MVO, Duurzaamheid en reducing Footprints nu eigenlijk is. Het lijkt wel alsof we een hele economie aan het opzetten zijn rondom deze thema’s. En het is niet dat ik daar een oordeel over heb, ik vraag me alleen af waarom deze vraag eerst de laatste tijd zo actueel is. Natuurlijk spelen zaken als klimaatverandering en zorg voor het milieu een rol maar waar is de term “goed huisvaderschap” en “goed koopmanschap” gebleven. Daar hebben we toch ook wel ooit iets over geleerd? En was dat niet Maatschappelijk Verantwoord en Duurzaam ondernemen?

Zorgen voor

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen is volgens mij niets anders dan zorgen voor je omgeving opdat die er beter van wordt, of in ieder geval niet slechter. Overigens wel een serieuze ambitie, maar moet het niet gewoon doen?

Alle ingrediënten: mensen, milieu, winst/waarde, zijn daar belangrijke onderdelen van. En niet alleen voor vandaag, maar ook voor morgen (en daarmee is het duurzaam, lijkt me).

We doen dat ook in ons gezin, in onze familie en vriendenkring. We zorgen voor elkaar. We zorgen voor elkaar opdat de omgeving waarin we leven en werken er beter op wordt of prettig en leefbaar blijft. We beschermen elkaar ook in die contexten, we beschermen elkaar en onze omgeving.

En misschien zit dáár wel iets waardoor het noodzakelijk is om aparte doelstellingen te formuleren zoals MVO en Duurzaamheid. Want waar zorgen we voor? In welke omgeving zorgen we voor wie?

Uitstapje naar een parallelle wereld

Mij helpt het altijd om in complexe situaties de schakeling te maken naar een parallelle wereld. Dus dat doe ik hier ook even, en die wereld zoek ik dan niet ver weg, lekker dichtbij dus.

Wanneer we in onze eigen omgeving, bijvoorbeeld ons gezin leven zorgen we ervoor dat het daar goed gaat. We zorgen dat er voldoende veiligheid, liefde en voeding is. En ook plezier, plezier met elkaar dingen te doen, te ondernemen zelfs.

Een fijne en veilige haven waarin we gelukkig met elkaar kunnen leven en onze kinderen kunnen laten opgroeien. En dan ook met de doelstelling om het voor onze kinderen ook morgen nog goed te laten zijn. Dat willen de meeste ouders: dat het hun kinderen minimaal een klein stukje beter gaat dan dat het henzelf gaat. We noemen dat liefde.

Wij en de ander, zorgen vóór en rekening houden mét.

Maar zorgen we als we in onze eigen gezin zijn ook voor anderen buiten ons gezin? En omdat zorgen voor misschien een te groot woord is kunnen we dan beginnen met de vraag: Houden we rekening met de ander? Houden we rekening met de omgeving direct buiten de onze?

Tot zover de parallelle wereld, terug naar af.

Maatschappelijk verantwoord ondernemen, hoe doe je dat?

We wonen met ons allen steeds dichter bij elkaar, spreekwoordelijk óp elkaar en het lijkt alsof er een tegenovergestelde beweging ontstaat in de onderlinge relaties en de onderlinge zorg voor elkaar, het lijkt alsof we steeds verder van elkaar af komen te staan, steeds minder oog hebben voor elkaars omgeving, elkaarsbelang.

Als mens, als ondernemer, als werkgever, als werknemer, als…..

Maatschappelijk ondernemen begint met maatschappelijk verantwoord leven, leven waarin je rekening houdt met elkaar, met elkaars omgeving, met elkaars belang.

En dat rekening houden met elkaar kan alleen als je elkaars belang kent, als je weet wat de ander nodig heeft. Niet ten koste van elkaar en niet per se ten gunste van elkaar maar gewoon eerst naast elkaar.

Probeer dat eens een tijdje, daar heb je geen MVO budget voor nodig, alleen oprecht de intentie en de belangstelling voor elkaar. Meer niet.

Ga jij morgen Maatschappelijk Verantwoord Opstaan, ben jij MVO?

Draagkracht

Wij gaan deze week naar “ons” winterdorp in de Alpen en omdat ik vorig jaar voor een gesloten deur stond bij een aardige cadeauwinkel daar ben ik dit jaar in Nederland een cadeautje gaan kopen voor m’n lief.

Eenmaal in de winkelstraten van de stad aangekomen valt mijn oog op de enorme draagkracht van de mensen.

Ondanks tegenvallende economische berichten, een “crisis” die naar zeggen niet aan ons voorbij wil gaan, het klimaat dat ons parten speelt omdat we naar zeggen, en ik geloof dat zeker, meer dan 150% van wat deze aarde ons per jaar kan leveren gebruiken, verbruiken, opeten en weggooien… ondanks al deze dingen is de draagkracht van de mensen kennelijk groter dan die van Moeder Aarde.

Deze draagkracht zie ik bewezen in de hoeveelheid tassen die mensen meetorsen uit de winkels, de gladde winkelstraten trotserend richting de overvolle parkeergarages. En zelfs op de fiets en scooter kan een enorme hoeveelheid bagage geladen worden. Het valt me op en het verwondert me ook.

Wat is er aan de hand? Wat doen we met al onze goede voornemens om toch vooral maatschappelijk verantwoord en milieubewust te werken en te leven? Wat doen we?

Ik loop langs de etalages en zie enorme beeldschermen van televisies die een nog groter beeld geven dan een gemiddeld huiskamerraam.

De nieuwste telefoon is uit en dus moet de oude die ik een paar maanden geleden gekocht heb vervangen worden?

Winterjassen van vorig jaar kunnen écht niet meer, stel je voor dat we die kleur nog zien. Nee! de laatste mode is de norm. Ik kijk naar mijn oude groene “staljas” en twijfel een moment.

Australische Uggs zijn hét en als je dacht dat je die schneefähige schoenen van vorig jaar nog kunt dragen zit je er toch behoorlijk naast, Sukkel!!

Warenhuizen puilen uit, prachtige displays verleiden ons tot consumeren, die ons verleiden tot graaien, heerlijke geuren lokken je naar binnen. Geuren die tot de verbeelding spreken, een verlangen oproepen dat omgezet moet worden in kopen om uiteindelijk al die heerlijkheid mee naar huis te kunnen nemen. Heerlijkheid…?

Een paar weken geleden zei ik thuis: “Ik heb een plan, een goed plan!: we doen elke dag per persoon een euromunt in een plastic zak, een grijze plastic zak. Dat levert dan na een aantal weken een mooi bedrag op”, hoopvolle blikken waren op mij gericht, verlangend naar het mooie idee dat ik zo dadelijk uiteen zou vouwen, een idee tot aanschaf van iets moois, voor in huis of … wat dan ook. “En als er dan een aantal weken voorbij is gooien we die zak in de grijze container en zetten deze aan de straat. En na een paar uur gaan we klagen dat de ophaaldienst nog niet is geweest om de container te legen”.

“Okay!, het is nu formeel vastgesteld, diagnose helder, je bent gek geworden!”.

Een logische reactie? “welnee…”, begin ik mijn verdediging tegen een mogelijk voorgestelde gedwongen opname, “nee… mijn plan is juist enorm maatschappelijk verantwoord en milieubewust. We gooien het geld weg en besparen ons brandstofkosten om naar de winkels te rijden, we hoeven niet eindeloos door de stad te dolen om onze keuzevrijheden te overwinnen, we hoeven de dingen die we in vorige seizoenen  kochten niet meer weg te gooien omdat ze niet meer passen in het modebeeld dat anderen hebben. Allemaal besparingen die zorgen voor een mindere belasting van het milieu, die de draagkracht van Moeder Aarde minder ondermijnen.”

En met die herinnering in mijn hoofd en met een brede glimlach op mijn gezicht loop ik verder. En terwijl iedereen denkt dat ik naar hen lach denk ik in mezelf: “Ach, er kan nog wel een tasje bij, kunt u vast wel dragen……”

Mooie dagen gewenst, heb het goed met allen die je dierbaar zijn!

 

Ik vind het leuk als je een reactie op deze blog achterlaat!

Ben jij de nieuwe leider?

Leiderschap wordt in zo ongeveer alle managementbladen en op ieder zichzelf respecterend seminar genoemd. Vaak wordt dan gesteld dat we toe zijn aan nieuw leiderschap. Paul de Blot noemde het bijvoorbeeld onlangs nog op de energiedag van de MKBkr8 centrale: “Er zijn al honderden boeken over leiderschap geschreven, maar wat is leiderschap? Is er leiderschap?”. Goeie vraag, maar helaas ook geen antwoord.

Zelf loop ik ook al een tijd met de vraag welk leiderschap er in de toekomst zal zijn, en waaraan we het dan zullen herkennen?, dat nieuwe leiderschap. Er zijn ook steeds vaker momenten dat ik denk “Joh, kijk om je heen, dan kun je het zien, want het is er al, het nieuwe leiderschap, het gebeurt voor je eigen ogen!”.

• Het is mijn cliënt die na lang zoeken naar de baan die bij hem past uiteindelijk de stap durft te zetten en een eigen bedrijf opricht, zijn passie volgt.

• Het is mijn buurvrouw, die in het bedrijf waar ze directie over voert haar managers verantwoordelijkheid geeft haar businessplan te beoordelen.

• Het is de manager die zijn medewerker persoonlijk feliciteert met het diploma van diens dochter.

• Het is het managementteam dat de organisatie deelgenoot maakt van haar plannen en verantwoording aflegt over het gerealiseerde werkgeverschap aan de medewerkers.

• Het is de organisatie die samenwerkingsverbanden aangaat met de medewerkers in plaats van transacties met hen sluit waarbij de geleverde prestatie wordt afbetaald met een strak onderhandelde prijs, salaris genoemd.

Leiderschap is de herkenning van het goede in de ander vanuit je eigen oprechte intenties. Leiderschap is dát herkennen wat jezelf niet of onvoldoende hebt en wat nodig is voor de realisatie van je droom, voor het bereiken van je doel, voor het volmaken van je plan, voor het voeren van je business én het kunnen verleiden van mensen zodat ze aan jouw doel meewerken, elkaar te volgen in het realiseren van je plannen, van jullie plannen.

Het is dan ook het de ander laten delen in het succes dat je in hem ziet. Iemand laten delen in zijn eigen succes dat jij mede mogelijk maakt voor hem en hij voor jou, alléén was het jullie niet gelukt! Alleen was het jou niet gelukt.

Wie zei het ook al weer: “TEAM: Together Each Achieves More”.
En uit die wisselwerking ontstaat samenwerking, gelijkwaardigheid, respect en …….. winst.

Oh ja en voor degenen die winst herkennen in geld? Sorry, dat is niet de beste winst die je kunt behalen. Als je goeie winst maakt levert het geld op, dat is waar. Maar juist de slechte winst wordt vooral uitgedrukt in geld en als je daar doorheen kijkt zie je het werkelijke resultaat, het leed, het verlies dat veroorzaakt wordt door gebrekkig of ontbrekend leiderschap. Dan zie je ongemotiveerde mensen, verzuim, verloop, reorganisaties, telkens weer nieuwe plannen die de vorige “wegens gebrek aan belangstelling” moeten vervangen.

Dus kijk morgen om je heen, kijk of je het goeie in de ander herkent, kijk of je op weg bent je passie te volgen, kijk of je de ander kunt verleiden om jouw plan te realiseren, of laat jij je verleiden om het plan van de ander mede mogelijk te maken en te delen in het succes dat jullie samen bereiken?

Ben jij niet gewoon de nieuwe leider?

Het Nieuwe Werkgeven: Human Potential Maintenance

De laatste tijd wordt er veel geschreven over Het Nieuwe Werken: een manier om aan te sluiten bij de wensen van werknemers vooral op het gebied van “wanneer werk ik?”, “waar werk ik?” en “met wie werk ik het liefst?” Volgens mij wordt er echter nog steeds onvoldoende aandacht geschonken aan de werknemer als mens. Niet alleen de competenties van een werknemer en de manier waarop hij deze inzet zijn belangrijk maar minstens zo relevant is de wijze waarop de werknemer in het leven staat. Wanneer je daar onvoldoende rekening mee houdt loop je als werkgever de kans dat je voor onplezierige verrassingen komt te staan.

De mens als productiefactor?

Persoonlijke evaluatie en ontwikkeling moeten een vast onderdeel zijn van de personeelsfunctie binnen een organisatie. Deze discipline wordt vaak nog steeds ouderwets aangeduid met Human Resource Management, HRM, terwijl zelden aandacht gegeven wordt aan de potentie waaruit een medewerker kan putten. De term HRM komt dan ook uit een periode waarin het beschikbaar zijn van menselijk kapitaal als productiefactor aandacht kreeg. En dat had toen weinig met “mens management” te maken. Wikipedia vermeldt zelfs als letterlijke vertaling van HRM “beheer van het menselijke productiemiddel”. Dat geeft wel een aardig sfeerbeeld van deze managementtaak: de Mens als productiemiddel, komt alfabetisch gezien zelfs achter de term Kapitaal…

De mens als … mens

Gelukkig zijn er steeds meer organisaties die ruimte bieden aan hun medewerkers om ook hun persoonlijke bronnen te onderhouden als onderdeel van hun totale ontwikkeling. Daarbij wordt de strikte scheiding tussen werk en privé weleens verlaten omdat mensen nu eenmaal niet digitaal zijn. In je vrije tijd kun je niet het werk gehéél buitensluiten, er geen enkel moment aan denken, evenzo kun je tijdens je werk niet alle privé-zaken achter je laten. Daar heb je als werkgever nu eenmaal mee te maken, of je nu wil of niet.

Daarom ook zou het beter zijn de naam HRM te veranderen in HPM, met als aandachtspunt Human Potential. Dat doet meer recht aan waar het nu eigenlijk om draait: de mens als geheel functionerend wezen te beschouwen met al zijn potenties en mogelijkheden. Die ten volle benutten kan alleen maar in het voordeel zijn van mens en organisatie. En als we dan die volstrekt uit de tijd gelopen term Management eens vervangen door Maintenance dan hebben we eindelijk een middel waar we iets mee kunnen:

Van bron naar potentie en van beheersen naar onderhouden

Human Potential Maintenance ofwel HPM, een instrument om het volledige potentieel van de mens te onderhouden, aan te spreken en te waarderen om de doelstellingen van de organisatie te realiseren.

Daarin past ook aandacht voor het persoonlijk welzijn van de mens. Alles wat hem bezighoudt en drijft is daarbij van belang. Dat betekent ook dat onderdeel van contractonderhandelingen of evaluatie van prestaties in functionering- en beoordelingsgesprekken de méns in de werknemer een plek op de agenda krijgt.

Het Nieuwe Werken en Het Nieuwe Werkgeven

Een goed werkgever geeft zijn medewerkers dan ook voldoende ruimte om aan deze persoonlijke ontwikkeling te werken. De Nieuwe Werkgever stelt zijn medewerkers in staat om naast het Het Nieuwe Werken ook de juiste persoonlijke keuzes te maken op het gebied van de eigen ontwikkeling om op die manier als volledig mens een volwaardige bijdrage te kunnen leveren aan de realisatie van bedrijfsplannen. Het Nieuwe Werkgeven is een verleiding om je bij aan te sluiten als mede-mens, als mede-werker, als mede realisator van bedrijfsdoelstellingen.

Van Potentie naar Prestatie

Ik begeleid werkgevers en werknemers bij het realiseren van bedrijfsdoelstellingen vanuit de kracht van elk individu, en waar mogelijk gebundeld in de effectiviteit van teams. Ik noem dat coaching van de prestatiewaarde van de mens en organisatie. Onderdelen daarvan zijn persoonlijk leiderschap en ondernemerschap, beiden in het kader van Het Nieuwe Werkgeven waarbij alle aspecten van de mens aandacht verdienen, op maat gesneden en in juiste verhouding om de prestaties te optimaliseren en om aan de doelrealisatie van de organisatie bij te dragen.

Wilt u weten wat ik voor uw organisatie kan betekenen op dat vlak, neem dan contact op voor een vrijblijvend gesprek. Het zal zeker moeite waard zijn!